Bir çocuğun en çok ihtiyaç duyduğu şey nedir?
Oyuncaklar mı? Güvenlik mi? Başarı mı?
Hayır.
Bir çocuk için en temel ihtiyaç, duygularının görülmesi, anlaşılması ve ciddiye alınmasıdır.
Ama bazı çocuklar bunu hiç yaşamadan büyür.
Yemekleri hep hazırdır, kılık kıyafetleri yerindedir. Ama duygularıyla kimse ilgilenmez.
Ağladıklarında, “Abartma.”
Üzüldüklerinde, “Hadi canım, büyütme.”
Sevindiklerinde, “Şımarma.”
Ve çocuk, o sessizliği içine alır.
İşte buna “duygusal ihmal” diyoruz.
Dr. Jonice Webb bunu şöyle tanımlar:
“İhmal, göremediğiniz, fark etmediğiniz ama sizi şekillendiren boşluktur.”
Bu boşluk bir çocuğun iç sesine dönüşür:
“Ben fazla geldim.”
“Ben duyulmaya değmem.”
“Ben ne hissedersem edeyim, kimse ilgilenmez.”
Ama bu ihmal her zaman sözcüklerle gelmez.
Bazen bir bakışla, bazen sessizlikle, bazen bir küsüşle gelir.
Küserek Cezalandırmak: Sessizliğin En Ağır Hali
Bazı ebeveynler duygularını kontrol edemez.
Kızdıklarında konuşmaz, küserek uzaklaşırlar.
Ve çocuk bu sessizliği suçlulukla doldurur.
“Küsmesi benim yüzümden.”
“Annem/babam artık beni sevmiyor olabilir.”
“Ben yanlışım…”
Halbuki çocuklar sınır ihlallerini değil, sevgisizlik ihtimalini ölümcül bir tehlike gibi hisseder.
Bu yüzden, küserek cezalandırılan çocuklar, zamanla kendi duygularını bastırmayı öğrenirler.
Sevilmek için ‘sorun çıkarmamayı’, duygularını göstermemeyi tercih ederler.
Ve büyüdüklerinde, biri onlara kırıldığında hemen içlerine kapanırlar… Çünkü artık o sessizlikle nasıl başa çıkacaklarını bilmiyorlardır.
Kuşaklararası Yükler
Mark Wolynn, “Seninle Başlamadı” kitabında şöyle der:
“Taşıdığınız bazı duygular size ait değildir.”
Bir annenin içselleştirdiği kaygı, kızında kendini gösterir.
Bir babanın görmezden gelindiği geçmiş, oğlunda onay arayışına dönüşür.
Ve bu zincir ancak bir kişi fark ettiğinde kırılır.
Ebeveynliğin İyileştirici Gücü
İyileşmek mümkün mü?
Evet. Çünkü bu bir kişilik bozukluğu değil.
Bir öğrenilmemişliktir.
Ve öğrenilebilir.
Çocuğunuzla bağ kurmak için mükemmel olmanıza gerek yok.
Ama küserek cezalandırmaktan, sessizliği ceza olarak kullanmaktan vazgeçmeniz gerekir.
Onunla konuşmanız, “Seni görüyorum” demeniz…
“Şu an zorlandığını hissediyorum” diyebilmeniz…
Onun iç sesini dönüştürür.
Çünkü sevildiğini bilmek başka, hissedebilmek bambaşkadır.
Ve iyileşmek bazen bir cümleyle başlar:
“Artık yanındayım.”
📚 Okuma Önerileri:
– Dr. Jonice Webb – Çocuklukta İhmalin İzi: Boşluk Hissi
– Dr. Jonice Webb – Çocuklukta İhmalin İzi: Çözümler
– Mark Wolynn – Seninle Başlamadı
Bu yazıyı kalbinde “keşke biri bunu bana çocukken söyleseydi” diyen biriyle paylaş.
Çünkü zincir seninle kırılabilir.
Dr. Umut Kısa, Ergen Psikoloğu, İzotomi Analisti
#ArtıkYanındayım #İçÇocuk #Duygusalİhmal #Ebeveynlik #JoniceWebb #SeninleBaşlamadı #MarkWolynn #KuşaklararasıAktarım #KüsmeCezası #Çocuklukİzi #FarkEtİyileş